İdrar Nasıl Yapılır?

 
İşemede kişinin hem istemli yani kendi kontrolu olduğu gibi aynı zamanda istemsiz yani beyin tarafındanda yürütülen nörolojik yollarla sağlanmaktadır.
1.yol ,Beyin kortex tabakası ile beyin sapı arası ilişki: bu ilişki ön lobdan kalkan liflerin beyin sapına ulaşması ile sonlanır.Böylece bu yol İsteğe bağlı işemede rol alır.
2.yol ,Beyin sapı kuyruk sokumu(Sakral) arasında uzanır bu yol idrar torbasının tam boşaltılması ile ilgili uyarıyı beyin sapına iletir.
 
3.yol,İdrar torbası-kuyruk sokumu-sfinkter yolu: bu yol sfinkterin fonksiyonu kontrol eder
 
4.yol,Beyin Kortex-Sakral yol,Bu yol beyin ön lobu ile sakral işeme bölgesi arasındadır.İdrar yolunun (Üratral) istemli kontrolünü sağlar
Unutulmayacak olan birbiriyle devamlılık arzeden bir çalışma programı içindedir.Yani idrar torbasında idrar birikince uyarılar omurilik aracılığıyla beyne gider ardından istemli işeme yapılacaksa istemli uyarılar gelir önce alt idrar yolu kasları gevşer ardından mesane kasının kasılmasıyla idrar boşalır.
İdrar kaçıran Kadına Yaklaşım
İdrar kaçırma kişiyi son derece rahatsız eden bir durumdur. Kadınlarda görülen istem dışı idrar kaçırma, kişinin günlük yaşantısını ve yaşam kalitesinin olumsuz yönde etkileyen bir rahatsızlıktır. İstem dışı idrar kaçırma durumlarında idrar kaçırmanın nedeninin kesin olarak belirlenmesi gerekmektedir .Bu nedenle
Stres inkontinans şikayeti ile başvuran bir hastada öncelikle neler yapmalıyız?
Sırasıyla hastanın öyküsü iyi bir şekilde alınması gerekir.
Özellikle kişinin günlük işeme özellikleri sorgulanır. Bu detaylar teşhis kadar, tedavi sonrası hasta takibinin değerlendirilmesi açısından da önemlidir.
İşeme sıklığı, miktarları, hangi sıklıkta ve hangi koşullarda idrar kaçırdığı, yatarken kaçırıp kaçırmadığı, noktürinin (gece işemesinin) varlığı, dizüri (idrarda yanma) ve / veya urgency (aciliyet) semptomlarının strese eşilik edip etmediği ve günde kaç pet değiştirmek zorunda kaldığı gibi sorulara cevaplar alınır. Ardından hastanın kadın doğumla ilgili geçirdiği tüm müdahaleler geçmişi sorgulanır.
*.Adet durumu, menapozdaysa kaç seneden beri olduğu,
*Kaç doğum yaptığı, düşük sayısı, sezaryen veya başkaca bir jinekolojik operasyon geçirip geçirmediği. Burada önemli olan nokta zor ve travmatik doğumlar geçirmiş olması
*Geçirilmiş idrar kaçırma yani inkontinansla ilgili bir müdahale veya ameliyat geçirip geçirmediği belirlenir
* jinekolojik veya değil herhangi bir kanser nedeniyle radyoterapi görüp görmediği,
* sistosel(idrar torbası) – rektosel(makat) – rahimde sarkma ile birlikteliği
 
 

idrar kaçırma nedir?

 
İdrar kaçırma istemsiz olarak oluşan idrar yapma hissidir.Bu problem kişinin hayat kalitesini oldukça kötü etkileyebilen bir problem halini alabilir.Sıklıkla kadınlarda gözlenir nedenigenellikle doğumlara bağlı olan pelvik anatomik bozulmadır.Genelikle bu sorun kadınlar arasında konuşulamamaktadır ancak dünyada ve ülkemizde her 4 kadından birinde bu sorun yoğun yaşanmaktadır.Bazende kadın bu problemini paylaşmakta çekinmektedir.Dünya idrar kaçırma topluluğunun raporlarına göre yaklaşık 280 milyon kadın bu nedenle tedavi görmektedir.
idrar kaçırma şikayetleri
 
sık idrara çıkma
idrar yappma sonrası ihtiyaç hissinin geçmemesi
ağrılı idrar yapma
idrar yaparken arada kesinti yapamama
ilişki esnasında idrar kaçırma
sexuel disfonksiyon
soğuk ve su sesi duyma esnasında idrar kaçırma hissi
 
İdrar kaçırmada risk faktörleri
 
1.yaş
2.Gebelik ve doğum
3.Menapoz
4.Histerektomi
5.Şişmanlık
6.İdrar yolu enfeksiyonu
7.Nörolojik hastalıklar
8.Kogniftif bozukluklar
9.Ağır fiziksel aktivite
 
İdrar kaçırmanın değerlendirilmesi
 
Hastanın iyi bir anamnezi alınmalıdır.İdrar günlüğü mutlaka öğrenilmelidir.
1.Bu sorunu nekadar zamandır yaşıyorsunuz
2.idrar kaçırmayı artıran durumlar nelerdir?(gülme,hapşırma ,öksürme)
3Yemek yeme,sıvı alımı ve bağırsak alışkanlıklarınız nedir?
4.Cerrahi geçirdinizmi? Özellikle histerektomi(rahim) veya rektum(makat) cerrahisi
5.Omurilik yaralanması var mı? Şeker hastalığı(Diabetes Mellitus),Parkinson,MS(multiple scleroz)gibi hastalık hikayeleri var mı?
6.Son adet döneminiz
7.Kullandığınız ilaçlar(antihipertansif ilaçlar,alfa sympatomimetik ajanlar )
 
Fizik muayne
Karın içi kitleler,rektal ve genital tumoral lezyonlar,kas hastalıkları ve kas gücü kaybı bu sorunu tetikleyebilir
 
Tanıda kullanılacak basit ofis testleri
 
Pad Testi, Hasta burada kendisine verilecek pedi kullanarak kendisine verilen süredeki idrar kaçırma nedeniyle peddeki ağırlık artışı değerlendirilir.
 
Mesane Stres Testi, idrar torbası serum fizyolojik ile doldurulur karın içi basınç artışı durumlarındaki kaçağı değerlendirilir.
 
Sistoskopi , Kulanılacak optik sistemler yoluyla üretra, mesane (idrar yolu ve idrar torbası) nını gözle görülerek değerlendirilmesini içerir.
 
Ürodinamik Testler, ileri testler olarak değerlendirilir check up testleri değildir.
 
Q tip test.Üretral mobiliteyi değerlendirmek amacıyla yapılır
 
Uriner idrar akımı Burada idrar akış hızı,miktarı,ve idrarın tamamlanış süresi gibi değerlendirmeler yapılmaktadır.
 
Sistometri burada idrar torbası doldurularak mesane ve üretral kapanma basınçları hesap edilebilir
 
Labratuvar Testleri
 
Tam idrar Testi
İdrar Kültürü
Kan Testleri,Kan şekeri ve böbrek fonksiyon testleri
 
Radyolojik Testler
 
Voiding sistografi
Transperineal ultrasonoğrafi
Pelvik MRI
EMG(Pelvik kas basınçları)
İntra vajinal basınç ölçümü
 
İdrar miktarını artıran ilaçlar
 
Kafein(Kahve ,çay,nescafe,yeşil çay)
Alkol
İdrar söktürücü ilaçlar(Diüretikler)
Narkotik analjezik ve ağrı kesiciler(idrar yapmayı engelleyen ilaçlar)
 
Tedavide Kullanılan Ajanlar
 
Alfa adrenerjik bloke edici ajanlar
Kalsiyum kanal blokerleri
Kolin inhibe edici ajanlar
 
Önleme yolları
 
Düzenli egzersiz
Kilo kontrolü
Kabızlığın önlenmesi
Alkol kullanımının engellenmesi
sigaranın bırakılması
Kafein kulanımının engellenmesi
Ağır iş yapmamak
sıvı tüketiminin azalması
 
İdrar kaçırma tipleri
Son yıllarda idrar kaçırmanın patofizyolojisi incelendiğinde yeni ayırımlar yapılmıştır.kadınlarda doğum,ilerleyen yaş,ve menapoz nedeniyle oluşan anatomik bozukluklarla idrar torbasının iyi çalışamaması arasındaki farklılıkları yorumlanmaya başlanmıştır.klinisyen bu ayırımları hastanın şikayetlerini ve hikayesini dikkatlice dinleyerek yapmalıdır. Böylece klasifikasyon şöyle yapılabilir.
 
*STRES İDRAR KAÇIRMA
 
*SIKIŞMA TARZI İDRAR KAÇIRMA
 
*TAŞMA TARZI İDRAR KAÇIRMA